Πέμπτη
24 Απρίλιος
2014

Doctor Vasiliadis

Καρκίνος μαστών - Επιδημιολογικά στοχεία
Υπό Δρ Θεοδώρου Ξεν. Βασιλειάδη, Μαιευτήρα Γυναικολόγου

Ας αρχίσουμε εδώ ανάποδα, από το συμπέρασμα. . Για να αποφύγετε όσο είναι δυνατό τον καρκίνο μαστού εφαρμόστε τον παρακάτω κώδικα που αποτελεί και την...

ΤΡΙΛΟΓΙΑ ΥΓΕΙΑΣ ΤΗΣ ΓΥΝΑΙΚΑΣ

1.  Ζήστε φυσιολογικά

2.  Γεννήστε σε ηλικία <= 25 ετών

3.  Να παρακολουθείστε τακτικά

Έτσι είναι εύκολο να καταλάβετε γιατί η γιαγιά σας έζησε μέχρι τα 90 της και γιατί στις μέρες μας η κακοήθεια του μαστού αυξήθηκε σχεδόν 100% τα τελευταία σαράντα χρόνια. Χιλιάδες μελέτες, αλλά το συμπέρασμα το ίδιο.

Ας τα δούμε αναλυτικά και επιστημονικά :

1. Ζήστε φυσιολογικά.

1.1.  ΔΙΑΤΡΟΦΗ : Εφαρμόστε τη λεγόμενη αντικαρκινική δίαιτα.

Ο Michael S Donaldson το 2004 σε μια ανασκόπηση βιβλιογραφίας που έκανε κατέληξε στις παρακάτω οδηγίες διατροφής που αποτελούν συμπερασματικά την λεγόμενη «αντικαρκινική δίαιτα»: (πηγή)

  1. Λαμβάνετε επαρκείς, αλλά όχι υπερβολικές θερμίδες,
  2. Τρώτε 10 ή περισσότερες μερίδες λαχανικών την ημέρα, συμπεριλαμβανομένης της ομάδας σταυρανθών και θειούχων λαχανικών (σκόρδο, κρεμμύδια, πράσα, φρέσκα κρεμμύδια),
  3. και 4 ή περισσότερες μερίδες φρούτων ημερησίως,
  4. Τροφές με υψηλή περιεκτικότητα σε ίνες,
  5. Μη τρώτε ραφιναρισμένη άσπρη ζάχαρη,
  6. Μη τρώτε προϊόντα με άσπρο αλεύρι,
  7. Επιλέξτε τροφές με λίγα λιπαρά, αλλά που περιέχουν τα απαραίτητα λιπαρά οξέα,
  8. Μη καταναλώνετε κόκκινο κρέας,
  9. Τροφές με ισόρροπη αναλογία Ω-3 και Ω-6 λιπαρά οξέα,
  10. Καταναλώστε σπόρους λίνου (λιναρόσποροι) ως πηγή φυτο-οιστρογόνων,
  11. Συμπληρώνετε με ~ 200 μg/ημέρα  σελήνιο,
  12. Συμπληρώνετε με 1.000 μg/ημέρα βιταμίνη Β-12 ,
  13. Διαλέξετε τροφές πολύ πλούσιες  σε φυλλικό οξύ
  14. Να εκτίθεστε σε επαρκή ηλιοφάνεια για να λάβετε βιταμίνη D, ή να χρησιμοποιήσετε  συμπλήρωμα με 1.000 IU/ημέρα,
  15. Τρώτε τροφές πολύ πλούσιες σε αντιοξειδωτικά από φρούτα και λαχανικά, συμπεριλαμβανομένων των α-καροτένιο, β-καροτένιο, β-κρυπτοξανθίνη, βιταμίνη, C (από τρόφιμα), βιταμίνη Ε (από τρόφιμα),
  16. Τροφές πλούσιες σε χλωροφύλλη,
  17. Συμπληρώνετε τη διατροφή με προβιοτικά προϊόντα,
  18. Συμπληρώνετε με από του στόματος ένζυμα.

Στις διάφορες ανασκοπήσεις που περιλαμβάνει η ως άνω μελέτη, παρατηρήθηκαν αναφορές σε μειώσεις των περιστατικών του καρκίνου των μαστών σε ποσοστό έως και 60%. Επίσης παράλληλα, παρατηρήθηκε και ένα ποσοστό μέχρι και 71% μείωσης του καρκίνου του παχέως εντέρου .

1.2.  ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ : Διατηρήστε φυσιολογικό το βάρος σας.

Ο ρόλος του βάρους αλλά και της απόκτησης βάρους στη γυναίκα δείχνει να είναι ένα σύνθετο γεγονός που τελικά όμως επειρεάζει τον τελικό κίνδυνο (πηγή). Συμπερασματικά υπάρχει διαφορετική επίδραση του πάχους της γυναίκας στον προ-εμμηνοπαυσιακό και στο μετα-εμμηνοπαυσιακό καρκίνο μαστού καθώς και διαφορετική επίδραση βασισμένη στην ηλικία που μια γυναίκα αποκτά βάρος

  1. στις προ-εμμηνοπαυσιακές γυναίκες ο καρκίνος του μαστού φαίνεται να είναι αυξημένος σε γυναίκες με χαμηλό βάρος,
  2. στις μετα-εμμηνοπαυσιακές γυναίκες  ο καρκίνος του μαστού φαίνεται να αυξάνει με την αύξηση του βάρους. (πηγή)

Ενδεικτικά, σε γυναίκες μεγαλύτερες των 55ετών και με δείκτη μάζας σώματος στην 80η εκατοστιαία θέση, ο σχετικός κίνδυνος βρέθηκε να είναι 1,2. Πολλαπλές εξηγήσεις έχουν προταθεί, μεταξύ άλλων και τα υψηλότερα επίπεδα των αυξητικών καρκίνου, όπως τα οιστρογόνα σε σχέση με την ύπαρξη υποδοχέων στο τελικό όργανο. (πηγή)

1.3  ΚΑΠΝΙΣΜΑ . Μη καπνίζετε.

Ιστορικά, τα επιδημιολογικά στοιχεία σχετικά με τον καρκίνο του μαστού και το κάπνισμα ήταν σε διένεξη, με μερικές μελέτες να δείχνουν αύξηση του κινδύνου και άλλες όχι. Πρόσφατες μελέτες έχουν προσθέσει αποδεικτικά στοιχεία που δικαιολογούν την υποψία ότι η έναρξη του καπνίσματος σε μικρή ηλικία συνδέεται με αύξηση του κινδύνου για ανάπτυξη καρκίνου του μαστού κατά 20%. Άλλες μελέτες επίσης δείχνουν ότι το κάπνισμα πακέτου για πολλά χρόνια ενδέχεται να αυξήσει τον κίνδυνο από 10% έως 30%. Ωστόσο, τα ισχυρότερα αποδεικτικά στοιχεία για μια ενεργή σχέση του καπνίσματος με τον κίνδυνο καρκίνου μαστού προέρχονται  από μελέτες που εξετάζουν το κάπνισμα από γενετική άποψη. Τα γονίδια που κωδικοποιούν τις Ν-ακετυλτρανσφεράσες (ΝΑΤ1 και ΝΑΤ2) εμφανίζουν ποικίλους πολυμορφισμούς και επειδή τα ένζυμα αυτά συμμετέχουν στην μεταβολική ενεργοποίηση και στην εξουδετέρωση των αρωματικών αμινών του καπνού, μελετήθηκε ο πιθανός ρόλος των διαφορετικών γονότυπων ΝΑΤ με τον κίνδυνο του καρκίνου μαστού.Τρεις πρόσφατες μετα-αναλύσεις και μια ομαδοποιημένη ανάλυση βρήκαν αυξήσεις 35% έως 50%  στους μακροχρόνια καπνιστές με διαφοροποιήσεις στους γονοτύπους τους με αργή δράση του ενζύμου ΝΑΤ2. Γενικά, το κάπνισμα στον καρκίνο του μαστού, είτε πρόκειται για ενεργητικό είτε για παθητικό κάπνισμα επιβαρύνει τη συχνότητα εμφάνισης του με τον σχετικό κίνδυνο (relative risk) να κυμαίνεται από 1,05 έως 2,1 γενικά όμως η συμβολή του καπνού ασθενών με καρκίνο μαστού, πιστεύεται ότι είναι πολύ περιορισμένη (πηγή).

1.4.  ΑΛΚΟΟΛ . Μη πίνετε αλκοολούχα ποτά.

H κατανάλωση οινοπνεύματος μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του μαστού. Οι πιθανοί μηχανισμοί που αναφέρονται είναι η τόνωση από την αλκοόλη του μεταβολισμού για τους καρκινογόνους παράγοντες όπως η ακεταλδεΰδη που θεωρείται και ο ειδικότερος μηχανισμός και κατά δεύτερο  εκείνα τα οποία είναι και η περισσότερο διαδεδομένη άποψη όπως η μείωση της αποτελεσματικότητας της επιδιόρθωσης του DNA των κυττάρων ή η μείωση της πρόσληψης από τον οργανισμό των προστατευτικά θρεπτικών ουσιών. Γυναίκες που πίνουν 2-5 ποτά την ημέρα έχουν 20-40% αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου μαστού. (πηγή)

1.5.   ΑΝΤΙΣΥΛΛΗΠΤΙΚΑ ΧΑΠΙA . Αποφύγετε την μακρόχρονη λήψη αντισυλληπτικών χαπιών.

Η χρήση συνδυασμένων από του στόματος αντισυλληπτικών δισκίων αυξάνει τις πιθανότητες σε μακροχρόνια λήψη. Για τον μη διηθητικό καρκίνο o σχετικός κίνδυνος (relative risk)  υπολογίζεται στο 1,24. Ελαφρώς μεγαλύτερος κίνδυνος υπάρχει στα τριφασικά αντισυλληπτικά. Ο κίνδυνος μειώνεται μερικά χρόνια με από την αποδέσμευση από τα αντισυλληπτικά δισκία και ειδικότερα στο 1,16 στα 1 έως 4 χρόνια και εξαφανίζεται στα 5 έως 10 χρόνια από την διακοπή των. (πηγή)

1.6.  ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΟΡΜΟΝΙΚΗΣ ΥΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ . Μη παίρνετε χάπια για ορμονική υποκατάσταση στην εμμηνόπαυση.

Η συσχέτιση των βραχυπρόθεσμων θεραπειών (μικρότερων από 5 χρόνια) ορμονικής υποκατάστασης (ΘΟΥ) με τις συνθετικές ή φυσικές γυναικείες ορμόνες (οιστρογόνα) και με την ανάπτυξη του καρκίνου του μαστού δεν έχει αποδειχθεί και υπάρχουν αντικρουόμενες μελέτες στη βιβλιογραφία. Ωστόσο υπάρχουν πολλές μελέτες που αποδεικνύουν αυξημένο κίνδυνο που σχετίζεται με την μακροπρόθεσμη χρήση θΟΥ και τον καρκίνο μαστού και η οποία εφαρμόζεται για μεγαλύτερο χρόνο (από 5 έως 10 έτη) και ο σχετικός κίνδυνος (RR) βρίσκεται να κυμαίνεται μεταξύ 1.2 και 1.5. Επίσης υπάρχει η διαπίστωση μεταξύ των μελετών αξιολόγησης θνησιμότητας του καρκίνου του μαστού και χρήση ΘΟΥ ότι η θνησιμότητα στην ομάδα αυτή είναι μειωμένη. Η συνδυασμένη θεραπεία οιστρογόνων – προγεστερόνης που λαμβάνεται πάνω από 10 χρόνια μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο καρκίνου του μαστού κατά 80% σε σχέση με γυναίκες που δεν τους έχουν χορηγηθεί ορμόνες, αλλά και προσθήκη της προγεστερόνης στα σκευάσματα με οιστρογόνο στην προαναφερόμενη ομάδα μελέτης βρίσκεται να επιβαρύνει περισσότερο την εμφάνιση κακοήθειας. (πηγή)

1.7.  ΛΗΨΗ ΦΑΡΜΑΚΩΝ ΥΠΟΒΟΗΘΟΥΜΕΝΗΣ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗΣ .

Αν χρειαστεί κάντε εξωσωματική γονιμοποίηση, όχι πολλές φορές.

Εδώ η επιστήμη έχει σαφή διαφωνία. Οι μελέτες δείχνουν ότι η εξωσωματική γονιμοποίηση (IVF) με υποβοηθούμενη ορμονική υποστήριξη έχει περιορισμένη και πιθανή σύνδεση με τον καρκίνου του μαστού. Είναι μεγάλες σε αριθμό μελέτες και θεωρούνται έγκυρες από στατιστικής άποψης. . Το 2008, οι Katz D. και συνεργάτες (πηγή) μελέτησαν 7,162 γυναίκες που είχαν υποστεί εξωσωματική γονιμοποίηση (IVF) σε ένα ενιαίο κέντρο μεταξύ 1984 και 2002 και είχαν εγγραφεί στο μητρώο  καρκίνου του Ισραήλ για να προσδιοριστούν οι γυναίκες που ανέπτυξαν τον καρκίνο του μαστού. Απέδειξαν ότι γυναίκες με ηλικία πάνω από 30 έτη κατά τη στιγμή της πρώτης IVF, η ηλικία ήταν η μοναδική σημαντική παράμετρος που συσχετίζεται με τον κίνδυνο καρκίνου του μαστού και βρέθηκε αυξημένη με τον σχετικό κίνδυνο (RR) να είναι 1,24 και συμπεραίνουν ότι οι γυναίκες που ξεκινούν IVF μετά την ηλικία των 30 ετών φαίνεται ότι είναι σε αυξημένο κίνδυνο να αναπτύξουν καρκίνο μαστού.   Το 2010, οι Kallen Β. και συνεργάτες (πηγή), μελέτησαν 24,058 γυναίκες που είχαν υποστεί IVF και γέννησαν μεταξύ 1982–2006 στη Σουηδία και καταγράφηκαν από όλες τις  IVF κλινικές και την εμφάνιση καρκίνου σε αυτές τις γυναίκες με την σύνδεση με το εθνικό μητρώο καρκίνου της Σουηδίας. Ο συνολικός αριθμός των γυναικών του πληθυσμού που μελετήθηκε ήταν 1,394,061 και 95,775 αυτών ήταν εγγεγραμμένοι στο μητρώο του καρκίνου. Ο κίνδυνος για καρκίνο μετά IVF βρέθηκε ότι ήταν σημαντικά χαμηλότερος με την αναλογία πιθανοτήτων (odds ratio)  να είναι 0.94 και συμπεραίνουν ότι η IVF, στις περισσότερες περιπτώσεις με την χρήση ορμονών ότι έχουν ένα σημαντικά χαμηλό κίνδυνο ανάπτυξης κακοήθειας του μαστού.

1.8.  ΦΥΣΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ . Κινηθείτε όσο περισσότερο μπορείτε, κολυμπήστε.

Πολλές, αλλά όχι όλες οι έρευνες, αποδεικνύουν μια μείωση στον κίνδυνο καρκίνου του μαστού σε σχέση με την αυξημένη φυσική δραστηριότητα. Από 146 μελέτες ανασκόπησης που διερεύνησαν την επίπτωση της δίαιτας, της άσκησης και της σωματικής δραστηριότητας στην κακοήθεια του μαστού και στις οποίες δεν υπήρχε παχυσαρκία, 89% από αυτές βρήκαν προστατευτική επίπτωση. Υπάρχει όμως και μιά άμεση σχέση της δραστηριότητας με την μείωση του δείκτη μάζας σώματος και τις συνέπειες του, που πρέπει να συνυπολογιστεί. (πηγή) . Γενικά υπάρχει η άποψη ότι η αύξηση της συνήθους δραστηριότητας μπορεί να οδηγήσει σε χαμηλότερο κίνδυνο περίπου 20 % (πηγή). . Στον οιστρογονο-εξαρτώμενο καρκίνο μαστού που αφορά τις μετα-εμμηνοπαυσιακές γυναίκες οι περισσότερες έμμεσες αποδείξεις ευνοούν τη μείωση του κινδύνου. Πρόσφατες έρευνες δείχνουν την μείωση κινδύνου σε γυναίκες οι οποίες είναι πιο δρασήριες. Μέτρια άσκηση με περπάτημα 30 λεπτά ή/και περισσότερο για 4 έως 5 ημέρες την βδομάδα μειώνει σημαντικά την θνησιμότητα σε γυναίκες με ήδη υπάρχοντα καρκίνο μαστού. (πηγή)

2.  Γεννήστε σε ηλικία <= 25 ετών

Η πρώτη εγκυμοσύνη σε νεαρή ηλικία προστατεύει.

Ο καρκίνος μαστού επηρεάζεται

  1. με το εάν η γυναίκα είχε ή όχι ποτέ τελειόμηνη εγκυμοσύνη  και
  2. με την ηλικία που είχε την πρώτη της κύηση.

Μια γυναίκα η οποία ολοκληρώνει την πρώτη της εγκυμοσύνη πριν τα 20 έτη, μειώνεται σημαντικά ο κίνδυνος. Ο σχετικός κίνδυνος σε σχέση με αυτές τις γυναίκες είναι :

1,67 για τις γυναίκες οι οποίες δεν κάνουν ποτέ παιδί (άτοκες)

2,23 για τις γυναίκες που ολοκληρώνουν την πρώτη εγκυμοσύνη μετά τα 30 έτη

Στον παρακάτω πίνακα απεικονίζεται η κατανομή του σχετικού κινδύνου (RR) εμφάνισης καρκίνου του μαστού στη γυναίκα σε σχέση με την ηλικία που έγινε ο πρώτος τοκετός.(πηγή)

br_ca_1.jpg

Υπάρχουν ενδείξεις ότι οι πολλαπλές τελειόμηνες κυήσεις μπορεί να είναι ευεργετικές στη μείωση του κινδύνου. Πρόσφατες έρευνες δείχνουν ότι ένας αυξημένος αριθμός τελειόμηνων εγκυμοσύνων μειώνει τον κίνδυνο καρκίνου μαστού (σε μη κληρονομούμενους καρκίνους) αλλά και σε γυναίκες με το γονίδιο καρκίνου μαστού (BRCA-1 ή BRCA-2). Το όφελος υπολογίζεται να είναι 14 % μείωση για κάθε πρόσθετο τοκετό. Ο θηλασμός προστατεύει την γυναίκα της αναπαραγωγικής ηλικίας. . Μικρές διαφορές οφέλους φαίνεται να έχει ο θηλασμός, αλλά γενικά η βιβλιογραφία συγκλίνει στην άποψη ότι υπάρχει μικρή προστασία του θηλασμού σε όφελος της κακοήθειας του μαστού. Αύξηση της διάρκειας του θηλασμού μειώνει τον κίνδυνο. Στατιστικά υπολογίζεται ότι για κάθε 12 μήνες θηλασμού εμφανίζεται μια μείωση 4% για κίνδυνο καρκίνου μαστού. Η Αμερικάνικη Ακαδημία Παιδιατρικής (American Academy of Pediatrics) έχει συστήσει στις μητέρες να θηλάζουν τουλάχιστον 6 μήνες. Στην παραπάνω αναφερομένη μελέτη βρέθηκε ο συνολικός  σχετικός κίνδυνος για αυτές που θήλασαν να είναι 0,94 σε σχέση με αυτές που δεν έχουν θηλάσει κανένα παιδί. Σε άλλη μελέτη ανασκόπησης φαίνεται ότι ο θηλασμός προστατεύει την αναπαραγωγική ηλικία της γυναίκας με τον σχετικό κίνδυνο να υπολογίζεται σε 0,88. (πηγή)

3.  Να παρακολουθείστε τακτικά .

3.1.  ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΟ & ΓΕΝΕΤΙΚΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ Ο παράγοντας κινδύνου αυξάνεται όταν :

  1. υπάρχουν  >= 2 συγγενείς Α’ βαθμού
  2. καρκίνος μαστού σε νεαρή ηλικία σε συγγενή Α’ βαθμού (<40 )
  3. πολλαπλός καρκίνος μαστού σε Α’ βαθμού συγγενή
  4. πολλαπλοί καρκίνοι μαστού στην οικογένεια ( στήθος, ωοθήκη, προστάτης) σε Α’ και Β’ βαθμού συγγένεια ( θείους, θείες, πρώτα ξαδέρφια)

Ο καρκίνος του μαστού είναι μια κατά κανόνα επίκτητη και συχνή ασθένεια του γυναικείου φύλου, στον άντρα σπάνιος αλλά όχι ανύπαρκτος. Περίπου το 11%-19% των γυναικών με διαγνωσμένο καρκίνο του στήθους , έχουν ένα σημαντικό οικογενειακό ιστορικό ασθένειας το οποίο αντικατοπτρίζει

  1. την κληρονομικότητα της γενετικής μετάλλαξης ,
  2. τους άγνωστους ,κληρονομουμένους γενετικά, παράγοντες κινδύνου
  3. ή την παρουσία περιβαλλοντικών παραγόντων

Στην παρακάτω γραφική απεικονίζεται το ποσοστό εμφάνισης κληρονομικών και επίκτητων καρκίνων του μαστού στη γυναίκα.

br_ca_2.jpg

Το ποσοστό της κληρονομούμενης γονιδιακής μετάλλαξης αγγίζει το 5%  έως 10% των γυναικών με καρκίνο που φέρει το λεγόμενο γονίδιο του καρκίνου του μαστού BRCA-1, BRCA-2, p53. . Μέχρι την ηλικία των 70 ετών, το 87% των γυναικών που έχουν μετάλλαξη στο γονίδιο BRCA 1 θα αναπτύξει καρκίνο του μαστού. Ποσοστό 18% των ερωτηθέντων γυναικών είχε οικογενειακό ιστορικό καρκίνου μαστού σε Α’ βαθμού συγγενή ( μητέρα, γιαγιά, αδερφή).   . Το μεγαλύτερο ποσοστό από τους επίκτητους καρκίνους του μαστού φαίνεται να είναι οιστρογονο-εξαρτώμενοι και απαιτούν την γυναικεία ορμόνη, τα οιστρογόνα, για να αναπτυχθούν . Αυτοί οι καρκίνοι ανταποκρίνονται σε θεραπείες που είτε μειώνουν την διαθεσιμότητα των οιστρογόνων είτε επεμβαίνουν ανασταλτικά στη δράση τους στο όργανο στόχο.

3.2.  ΗΛΙΚΙΑ Να είστε προσεκτικές όσο μεγαλώνετε.

Η πιθανότητα εμφάνισης καρκίνου του μαστού έχει αυξηθεί στα τελευταία 40 χρόνια σε ποσοστό περίπου 100% (πηγή). Η κατανομή του καρκίνου του μαστού σε όλο κόσμο αποκαλύπτει την υψηλότερη πιθανότητα εμφάνισης στις πιο έντονα βιομηχανικές δυτικές χώρες. Όσο τα έθνη παίρνουν "Δυτική" μορφή και αυξάνονται οι βιομηχανίες, τόσο αυξάνεται και το ποσοστό εμφάνισης του καρκίνου του μαστού. (πηγή)

Στον παρακάτω πίνακα φαίνεται η αναμενόμενη συχνότητα σε σχέση με την ηλικία, μια γυναίκα να αναπτύξει κακοήθεια μαστού στην δεκαετία που ακολουθεί (πηγή).

ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΟΣ ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΓΙΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΜΑΣΤΟΥ ΑΝΑΛΟΓΑ ΜΕ ΤΗΝ ΗΛΙΚΙΑ ΤΗΣ ΓΥΝΑΙΚΑΣ ΜΕΣΑ ΣΤΗΝ ΕΠΟΜΕΝΗ 10-ετία ΠΟΥ ΑΚΟΛΟΥΘΕΙ

20 ετών  1  στις   1760

30 ετών  1  στις   229

40 ετών  1  στις   69

50 ετών  1  στις   42

60 ετών  1  στις   29

70 ετών  1  στις   27

Ο μέσος όρος δια βίου κίνδυνος ανάπτυξης κακοήθειας στην νέα γυναίκα φαίνεται να υπολογίζεται σε 1 στις 13 γυναίκες. Αυτό όμως μεταβάλλεται ανάλογα με την ηλικία και το ιστορικό της κάθε γυναίκας. Στον παρακάτω πίνακα απεικονίζεται ο στατιστκός κίνδυνος εμφάνισης κακοήθειας μαστού

  1. σε γυναίκες που γέννησαν το πρώτο παιδί μικρότερες των 25 ετών, δεν έχουν συγγενή και η περίοδος τους άρχισε σε ηλικία 12 ετών,
  2. σε γυναίκες που δεν γέννησαν, έχουν ένα συγγενή με κακοήθεια μαστού και η περίοδος τους άρχισε σε ηλικία 7 ετών,
  3. στον γενικό πληθυσμό (πηγή)

br_ca_3.jpg

 

3.3  ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ : Εμμηναρχή - Εμμηνόπαυση Όσο λιγότερο κρατά η περίοδος τόσο καλύτερα.

Τα υπάρχοντα βιβλιογραφικά δεδομένα δείχνουν ότι οι γυναίκες που ξεκίνησαν περίοδο πριν από την ηλικία των 12 ετών είχαν αυξημένο τον κίνδυνο να αναπτύξουν καρκίνο μαστού. Ο σχετικός κίνδυνος (RR) για αυτές βρέθηκε να είναι 1,3 σε σύγκριση με εκείνες που άρχισαν περίοδο μετά την ηλικία των 15 ετών. Από την άλλη πλευρά στο άλλο άκρο της αναπαραγωγικής περιόδου, όσες γυναίκες δεν έφθασαν στην εμμηνόπαυση μέχρι την ηλικία των 55 ετών  ή μετά από αυτή είχαν ένα σχετικό κίνδυνο 1,22 σε σύγκριση με εκείνες που η εμμηνόπαυση συνέβη πριν από την ηλικία των 45.  Συμπεραίνεται ότι ο κίνδυνος που απορρέει για τον καρκίνο του μαστού από τις γυναικολογικές μεταβλητές αυτές είναι μια απλή λειτουργία του το αριθμού των ωορρηκτικών κύκλων της εμμηνoρυσίας που υφίσταται μια γυναίκα κατά τη διάρκεια της αναπαραγωγικής ζωής. Ως υποστήριξη για την ιδέα αυτή, έχει παρατηρηθεί  ότι οι γυναίκες που τις έχουν αφαιρεθεί και δύο ωοθήκες χειρουργικά πριν από την ηλικία των 40 ετών δείχνουν μια μείωση της συχνότητα εμφάνισης  κατά 45% σε κίνδυνο σε σύγκριση με τις γυναίκες που υφίστανται ένα φυσικό κύκλο προς εμμηνόπαυση στην ηλικία των 50 έως 54 ετών. (πηγή)

 

3.4  ΣΥΧΝΟΤΗΤΑ Να χαίρεστε που είστε Ελληνίδες.

Στην Ελλάδα δεν έχουμε πρόσφατα αναλυτικά στατιστικά στοιχεία. Ωστόσο η μέση συχνότητα νέων περιστατικών ανά έτος φαίνεται να αγγίζει τα 62 περιστατικά ανά 100,000 πληθυσμού. Η συχνότητα εμφάνισης σε σχέση με την ηλκία φαίνεται στην παρακάτω γραφική ανάλυση και αφορά τις κακοήθειες μαστού που εμφανίστηκαν και δημοσιεύτηκαν για το έτος 2007 στη Μεγάλη Βρετανία. (πηγή)

br_ca_4.jpg

Από τις αρχές του 1990 μέχρι και σήμερα, υπάρχει μια σταθερή μείωση στη θνησιμότητα από καρκίνο μαστού, ευνοώντας δυσανάλογα τις λευκές γυναίκες με το να υπάρχει 30% μεγαλύτερη η θνησιμότητα στις Αφρο-Αμερικάνες γυναίκες σε σχέση με τις λευκές. Αυτό αποδίδεται στο γεγονός ότι υπάρχει πρώιμη ανίχνευση μέσω της μαστογραφίας ή μέσω συμπληρωματικής θεραπείας σε αρχικό στάδιο του καρκίνου του μαστού. . Στην Ελλάδα έχουμε την χαμηλότερη συχνότητα εμφάνισης καρκίνου μαστού μέσα στην Ευρώπη των 27. Το ποσοστό συχνότητας εμφάνισης της νόσου το έτος 2008 στην Ελλάδα ήταν 61,9 νέα περιστατικά και 22,3 θάνατοι ανά 100,000 κατοίκους σε αντίθεση με το Βέλγιο όπου τα ποσοστά ήταν 145,8 και 30,7 αντίστοιχα. Εδώ βλέπουμε ότι έχουμε περίπου κοντά στις μισές περιπτώσεις εμφάνισης της νόσου στην Ευρώπη αλλά προκαλεί εντύπωση ότι έχουμε όμοια ποσοστά θνησιμότητας. Μία ερμηνεία που μπορεί να δοθεί είναι ότι είμαστε σημαντικά πίσω στην πρόληψη, κάτι που πρέπει απαραίτητα να λάβουμε υπόψη για να μη βρεθούμε και εδώ οι ουραγοί της Ευρώπης.   . Στην παρακάτω γραφική εμφανίζεται το ποσοστό συχνότητας εμφάνισης νέων περιστατικών και θανάτων που έχουν συμβεί από τον καρκίνο του μαστού το έτος 2008 στις 27 χώρες της Ευρώπης και ο μέσος όρος των 27 σε   ανά 100,000 κατοίκους. (πηγή)

br_ca_5.jpg

Τα στατιστικά στοιχεία ανακοινώθηκαν από το Eur J Cancer. 2010 Mar;46(4):765-81. Epub 2010 Jan 29. Estimates of cancer incidence and mortality in Europe in 2008.Ferlay J, Parkin DM, Steliarova-Foucher E. International Agency for Research on Cancer, 150 Cours Albert Thomas, 69372 Lyon Cedex 08, France.

Οι διακυμάνσεις που φαίνονται σε περιφερικό και διεθνές επίπεδο στην επίπτωση του καρκίνου του μαστού, έχουν αυξημένο ενδιαφέρον στην ιατρική κοινότητα σχετικά με την επιρροή από τον τρόπο ζωής. Σε γενικά πλαίσια ο κίνδυνος για καρκίνο μαστού εξηγείται από μη- κληρονομούμενους περιβαλλοντικούς παράγοντες.

Γενικό συμπέρασμα :

Το γενικό συμπέρασμα από τις πιο πάνω μελέτες όσον αφορά τη διαμόρφωση του σχετικού κινδύνου φαίνεται συγκετρωτικά στον παρακάτω πίνακα.

br_ca_6.jpg